Đầu tháng 6 vừa qua, sinh viên chương trình Cử nhân Đổi mới và Phát triển toàn cầu (BGDI), Trường Đại học Việt Nhật (VJU), đã đồng hành cùng đoàn giảng viên và sinh viên đến từ Đại học Khoa học Xã hội Ứng dụng Berlin (EHB, Đức) và Đại học Ritsumeikan (Nhật Bản) trong chuỗi hoạt động giao lưu học thuật, văn hóa tại Ninh Bình và Hà Nội.
Đối với nhiều sinh viên quốc tế, đây là cơ hội để khám phá Việt Nam từ góc nhìn gần gũi hơn thông qua những trải nghiệm thực tế. Còn với sinh viên BGDI như Thảo Hiền và Phương Trang, chương trình còn mang ý nghĩa đặc biệt hơn khi các bạn được tham gia tổ chức, điều phối và trở thành những “người kể chuyện” văn hóa.
Sinh viên BGDI “làm chủ” các hoạt động trao đổi quốc tế
Ngay từ đầu, sinh viên BGDI đã được phân công những nhiệm vụ cụ thể dưới sự hướng dẫn của giảng viên. Trong đó, Thảo Hiền nhận vai trò MC kiêm người xây dựng kịch bản chi tiết của chương trình trao đổi học thuật và văn hóa ngày 8/6 tại Trường Đại học Việt Nhật, cơ sở Hòa Lạc.
Tinh thần chủ động được Hiền thể hiện trong mọi khâu chuẩn bị, từ lên kịch bản chi tiết dưới sự hướng dẫn tổng quan của cô Trịnh Thị Điệp, giảng viên chương trình BGDI, đến sửa đi sửa lại kịch bản đó sao cho phù hợp với lịch trình của cả hai đoàn Đức và Nhật. Bên cạnh đó, Hiền phối hợp chặt chẽ với các bạn phụ trách kỹ thuật để đảm bảo không xảy ra sai sót trong khoảng thời gian chương trình diễn ra.
Tuy nhiên, một lỗi kỹ thuật bất ngờ xảy ra ở phân đoạn gần cuối: hệ thống loa, micro không sử dụng được và bạn MC dẫn cùng gặp vấn đề sức khỏe, không thể tiếp tục phần việc. Đứng trước tình huống kép này, Hiền cho biết đã cố gắng bình tĩnh, linh hoạt thay đổi phương án bằng cách sử dụng chính giọng nói tự nhiên của mình để dẫn dắt phần còn lại của chương trình.
“Trải nghiệm này đã mang lại cho mình một bài học vô giá về sự nhạy bén và năng lực quản lý rủi ro khi đứng sân khấu”, Hiền chia sẻ.
Ngoài các phiên trao đổi học thuật và văn hóa diễn ra tại Trường, chuỗi hoạt động trao đổi còn đưa đoàn sinh viên đến các địa điểm giàu giá trị văn hóa như Tràng An (Ninh Bình), làng cổ Đường Lâm (Hà Nội). Trong những chuyến đi này, Phương Trang vinh dự trở thành “người kể chuyện” về đất nước, con người và văn hóa Việt Nam.
“Phần lớn thời gian chúng mình phiên dịch và giới thiệu với các bạn về địa điểm tham quan, về nguyên liệu được sử dụng và cách chế biến món ăn truyền thống, về ý nghĩa văn hóa đằng sau những vật dụng quen thuộc trong đời sống người Việt…”, Phương Trang kể.
Qua những cuộc trò chuyện văn hóa, Trang nhận thấy nhiều điều vốn quen thuộc với mình trở nên mới mẻ khi được cảm nhận qua góc nhìn của những người bạn đến từ các nền văn hóa khác. Mỗi câu hỏi, mỗi sự tò mò của các bạn quốc tế không chỉ mở ra những cuộc trao đổi thú vị, mà còn giúp Phương Trang hiểu hơn về chính văn hóa quê hương mình. Và trên hết, đó là niềm vui và sự tự hào khi được góp phần kết nối, giới thiệu hình ảnh Việt Nam tới bạn bè quốc tế.
Tiếng Anh – công cụ để kết nối và thấu hiểu
Trong suốt chuỗi hoạt động trao đổi, tiếng Anh được sử dụng là ngôn ngữ chung giữa ba quốc gia. Không phải ngôn ngữ “mẹ đẻ” của bất kỳ bên nào, nhưng chính điều đó đã tạo ra một không gian nơi mọi người đều phải lắng nghe cẩn thận hơn, diễn đạt rõ ràng hơn và kiên nhẫn hơn với nhau.
Với Thảo Hiền, áp lực lớn nhất không đến từ việc thiếu vốn từ, mà đến từ tốc độ. Trong các tình huống đứng trước đông người như trên sân khấu, không có khoảng lặng để “dịch trong đầu” như cách Hiền đã quen làm từ trước đến nay. Thế nhưng, theo Hiền, chính môi trường đó đã mang lại “một bước nhảy vọt” về tư duy ngôn ngữ và nâng cao phản xạ giao tiếp.
“Thay vì phải trải qua quy trình dịch chuyển tư duy từ tiếng Việt sang tiếng Anh như trước đây, mình đã có thể bật ra câu trả lời ngay lập tức và suy nghĩ trực tiếp bằng tiếng Anh. Kinh nghiệm này giúp mình nhận ra rằng rèn luyện ngôn ngữ hiệu quả nhất không nằm ở sách vở, mà chính là việc tự ‘ném’ mình vào thực tế, biến nó thành một phản xạ vô điều kiện để tự tin làm chủ mọi tình huống giao tiếp quốc tế”, Hiền nói.
Phương Trang lại có một trải nghiệm khác với tiếng Anh, đòi hỏi sự linh hoạt liên tục trong từng cuộc trò chuyện nhỏ. Trên đò ở Tràng An, trong những buổi dùng bữa chung, hay lúc dừng chân ngắm kiến trúc cổ ở Đường Lâm, Trang liên tục chuyển đổi giữa vai trò người giới thiệu, người phiên dịch và người bạn đồng hành.
“Với cơ hội sử dụng tiếng Anh trong những tình huống thực tế thay vì chỉ trong lớp học, mình trở nên tự tin hơn trong giao tiếp và học được cách diễn đạt linh hoạt để người nghe dễ hiểu. Mình cũng nhận ra rằng giao tiếp hiệu quả không chỉ nằm ở ngôn ngữ, mà còn ở sự chủ động lắng nghe, tôn trọng và thấu hiểu khác biệt văn hóa”, Trang bày tỏ.
Từ góc nhìn của sinh viên quốc tế, cuộc trò chuyện giữa sông nước Tràng An chính là một trong những ấn tượng đặc biệt nhất đối với Fatmagül Karan – sinh viên EHB, một thành viên trong nhóm Phương Trang:
“Chuyến đi đã cho chúng tôi cái nhìn sâu sắc về đời sống người Việt và nhờ sự hiếu khách của các bạn, chúng tôi đã có cơ hội trải nghiệm điều này một cách trọn vẹn nhất! Cả nhóm đều rất trân trọng những cơ hội trò chuyện riêng với nhau, ví dụ như trên chuyến đò Tràng An. Đó thật sự là những khoảnh khắc vui vẻ và bổ ích”, Fatmagül chia sẻ.
Chuỗi hoạt động giao lưu khép lại bằng những cái ôm, những lời chào tạm biệt và những lời hẹn gặp lại trong tương lai. Với Thảo Hiền, Phương Trang và nhiều sinh viên BGDI, chương trình không chỉ mang lại những kỷ niệm đẹp và tình bạn mới, mà còn là cơ hội để bước ra khỏi vùng an toàn, thử sức ở những vai trò mới và trưởng thành trong môi trường quốc tế thực thụ.
Từ việc điều phối chương trình, giới thiệu văn hóa Việt Nam đến những cuộc trò chuyện tự nhiên bằng tiếng Anh với bạn bè quốc tế, mỗi trải nghiệm đều góp phần bồi đắp sự tự tin, tư duy toàn cầu và năng lực kết nối xuyên văn hóa. Đó cũng chính là tinh thần mà VJU và chương trình BGDI hướng tới: giúp sinh viên phát triển tư duy toàn cầu, năng lực kết nối liên văn hóa và sự tự tin để trở thành những công dân toàn cầu mang bản sắc Việt Nam.
